grudzień 05, 2021

Kuźnice suskie – historia huty żelaza w Suchej Beskidzkiej

By październik 28, 2021 128
Na tych terenach w XIX wieku działała huta Na tych terenach w XIX wieku działała huta Foto: Sucha Info

Przez prawie sześć dekad Sucha posiadała własną hutę, w której to wyrabiano żelazo w sztabach, żeliwne garnki czy też metalowe wyroby służące rolnictwu. Gdzie znajdował się zakład, kto był właścicielem i dlaczego upadł?

W 1828 roku Jan Kanty Wielkopolski założył w okolicach dzisiejszej ul. Gospodarczej hutę, którą nazwał „Kuźnice suskie”. W pierwszych latach działalności w hucie przerabiano rudę darniową, sprowadzaną z terenu dzisiejszej Słowacji. Od 1835 roku ruda pochodziła z Beskidów.

Zakład szybko się rozwijał. Już w 1836 roku postawiono wielki piec. Trzy lata później huta została wydzierżawiona hr. Filipowi Ludwikowi de Saint Genois – właścicielami dóbr makowskich, późniejszemu właścicielowi huty Maurycy.

Ważną datą w krótkiej historii kuźnic był rok 1851, kiedy to nowym właścicielem został hr. Aleksander Branicki. Jeszcze w tym samym roku huta zmieniła nazwę na „Zakłady Górniczo-Hutnicze Aleksandra hr. Branickiego w Suchej”. Nowy właściciel rozwijał zakład.  W 1860 roku wybudowano drugi wielki piec wraz z kolejnymi piecami fryszerskie. W zakładach Branickiego zrekonstruowano pęknięte serce najsłynniejszego dzwonu w Polsce – Zygmunt.

W 1880 roku w zakładach znajdował się nowy młot parowy wraz z walcownią. Huta zatrudniała około 300 osób. Jednak produkcja stawała się coraz to bardziej nieopłacalna, z powodu wysokich kosztów transportu rudy darniowej oraz niskiej jakości surowca. Kiedy w 1884 roku do Suchej została doprowadzona kolej, uznano że bardziej opłacalne byłoby sprowadzanie wyrobów gotowych ze Śląska. Rok później huta zakończyła działalność.

Dzisiaj po dawnych zakładach nie zachowały się żadne ślady. Jedyną pamiątką po hucie jest 3-tonowy wsad piecowy (połączenie wytopionej stali, kamienia i żużlu), stojący obok budynku suskiego Urzędu Miasta.

Oceń ten artykuł
(0 głosów)